الشيخ فاضل اللنكراني

11

دفاع از حريم قرآن (فارسى)

تغيير مىدهند و كلام حق را بر معانى ظاهرش حمل نمىنمايند . در اين آيه شريفه وجود كلمه « عِنْ مَواضِعِهِ » قرينه روشنى است بر اين كه مراد تحريف معنوى است . از اينجا است كه ملاحظه مىنماييم راغب اصفهانى در توضيح واژه تحريف الكلام ( و نه خصوص لفظ تحريف ) فرموده است : تحريف الكلام أنْ تَجْعَلَهُ عَلى حَرْفٍ مِنَ الأحتِمالِ يُمْكِنُ حَمْلُهُ عَلى الْوَجْهَيْنِ « 1 » يعنى تحريف كلام آن است كه در كلام تغيير داده شود كه سبب احتمالى شود كه كلام قابليت حمل بر دو وجه را داشته باشد . روشن است كه راغب در مقام تبيين معناى لغوى كلمه تحريف نيست ، بلكه در مقام بين مراد از « تحريف الكلام » - يعنى تحريف معنوى - است كه در آيه شريفه وارد شده است . فخر رازى در بيان مراد از آيهء شريفه احتمالاتى را بيان نموده كه برخى از آنها با تحريف لفظى سازگارى دارد ، لكن در نهايت قول صحيح را تفسير آيه به تحريف معنوى مىداند . او چنين مىگويد : أَنَّ الْمرادَ بِالتَّحْريف الْقاءُ الشُبَّهِ الباطِلَة و ألّتا ويلاتِ الفاسِدَةِ وَ صَرْفُ اللَّفْظِ عَنْ مَعْناهذ الحَقِّ إلى مَعْنى باطِلٍ يُوجُوهِ الِحَيلِ اللَّفظيّة كَما يَفْعَلُهُ أَهْلُ الْبِدَعةِ « 2 » . يعنى ، مراد از تحريف القاء شبهات باطل و احتمالات فاسد و برگرداندن لفظ از معناى صحيح آن به معناى باطل به وسيله حيله‌هاى لفظى است كه پيروان بدعت آن را انجام مىدهند .

--> ( 1 ) - مفردات ص 112 . ( 2 ) - تفسير كبير ج 6 ، ص 117 ، طبع قديم .